Dengue Fever: డేంజర్‌గా మారుతున్న డెంగ్యూ, పెరుగుతున్న కేసులు, డెంగ్యూ ఎలా వస్తుంది, నివారణ చర్యలు ఏంటీ, ప్లేట్‌లెట్ల స్థాయిని పెంచే ఆహారపదార్థాలు ఏంటో ఓ సారి చూద్దాం
Dengue warning signs (Photo Credits: Pixabay)

కరోనావైరస్ తగ్గుముఖం పడుతుంటే ఇప్పుడు డెంగ్యూ దేశాన్ని వణికించేందుకు రెడీ అవుతోంది. దేశ రాజధాని ఢిల్లీలో ఇప్పటికే డెంగ్యూ కేసులు (Dengue cases in Delhi) వేయికి పైగా నమోదయ్యాయి. కేసులు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో అన్ని రాష్ట్రాలు ఈ డెంగ్యూపై అప్రమత్తమయ్యాయి. ఆసుపత్రుల్లో మౌలిక సదుపాయాలు పెంచడంపై దృష్టి పెట్టాయి. అయితే ఈ సారి డెంగ్యూలో కొత్త వైవిధ్యాలు కనిపిస్తున్నాయని, అందుకే పరిస్థితులు అదుపు తప్పుతున్నాయని ఆరోగ్య నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు.

సాధారణంగా దోమల కాటు ద్వారా డెంగ్యూ (Dengue Fever) వ్యాపిస్తుంది. దీంతో రక్తంలో ప్లేట్‌లెట్‌ స్థాయిలు వేగంగా తగ్గిపోతాయి. ఇది తీవ్రమైన సందర్భాల్లో రోగి మృతికి కారణం కూడా అవుతుంది. దోమలు భారీగా ఉండే ప్రాంతాల్లో డెంగ్యూ వ్యాపించేందుకు ఎక్కువ ప్రమాదం ఎక్కువ ఉంటుందని ఆరోగ్య నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు. డెంగ్యూ నుంచి సురక్షితంగా ఉండేందుకు దోమల నివారణ చర్యలు తీసుకోవాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.

డెంగ్యూ సెరోటైప్‌-2 (DEN-2) చాలా మంది రోగుల్లో గుర్తించినట్లు ఆరోగ్య నిపుణులు పేర్కొన్నారు. ఇది సాధారణ డెంగ్యూ కంటే ప్రమాదకరమైందని చెబుతున్నారు. ఈ రకమైన డెంగ్యూ హెమరేజిక్‌ జ్వరానికి కారణమవుతుంది. ఈ రకమైన డెంగ్యూ కేసులతో బాధపడుతున్న రోగుల్లో రక్తపోటు వేగంగా తగ్గుతుంది. షాక్ లేదంటే మృతి చెందే ప్రమాదాన్ని పెంచుతుంది. ఇదే కాకుండా అధిక జ్వరం కారణంగా రోగి శోషరస వ్యవస్థ (Lymphatic system) దెబ్బతినడం, ముక్కు నుంచి రక్తస్రావం, చర్మం కింద రక్తం గడ్డకట్టడానికి దారి తీస్తుందని వైద్య నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

కరోనా మాటున మరో మృత్యుఘోష, టీబీ వ్యాధితో గతేడాది కోటిన్నర మందికి పైగా మృతి, ఆందోళన వ్యక్తం చేసిన ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ, గ్లోబల్‌ టీబీ - 2021 నివేదికలో వివరాలు

ఇప్సటిదాకా డెంగ్యూలో జ్వరంతో బాధపడుతున్న వ్యక్తులకు కీళ్ల నొప్పులు ఎక్కువగా ఉంటాయని తెలుసు. అయితే, కొత్త డెంగ్యూ లక్షణాలు పూర్తిగా భిన్నంగా ఉంటాయని వైద్యులు చెప్పారు.డెంగ్యూ సెరోటైప్‌-2తో బాధపడుతున్న వ్యక్తులకు జ్వరం లేదని, అయినప్పటికీ వారి ప్లేట్‌లెట్లు చాలా వేగంగా తగ్గాయని పేర్కొంటున్నారు. అలాంటి రోగుల్లో.. సాధారణ డెంగ్యూకి భిన్నంగా కీళ్ల నొప్పుల సమస్య కూడా తగ్గుతోంది. ఈ క్రమంలో ఈ రకమైన డెంగ్యూ మరింత ప్రమాదకరమైందిగా నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు. ఎందుకంటే ఇందులో రోగి తన ఆరోగ్య పరిస్థితి చాలా ప్రమాదకరంగా మారే వరకు తెలియదని వైద్యులు చెబుతున్నారు.

ఇప్పటి వరకు డెంగ్యూకు నిర్ధిష్ట చికిత్స అందుబాటులో లేవు. ఔషధాల ద్వారా లక్షణాలను తగ్గించడానికి ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయని వైద్యులు పేర్కొంటున్నారు. డెంగ్యూ సోకిన రోగుల రక్తంలో ప్లేట్‌లెట్లు తగ్గడం సాధారణం. కాబట్టి మొదటి లక్ష్యం ప్లేట్‌లెట్ల స్థాయిని పెంచడం (increase platelet Count) ముఖ్యమన్నారు. గరిష్ఠంగా విశ్రాంతి తీసుకుంటూ.. ఫ్లూయిడ్స్‌ ఇవ్వడం ద్వారా లక్షణాల నుంచి రోగి త్వరగా కోలుకునేందుకు సహాయపడుతుందని వైద్య నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు.

తలనొప్పికి తక్షణం ఉపశమనం కలిగించే చిట్కాలు, మీరు తాత్కాలిక తలనొప్పితో బాధపడుతున్నట్లయితే వీటిని ఆచరించి చూడమంటున్న నిపుణులు

ఆరోగ్య నిపుణుల ప్రకారం.. డెంగ్యూను నివారించడానికి అత్యంత ముఖ్యమైన విషయం దోమలపై నివారణకు చర్యలు తీసుకోవడం. దోమల వికర్షకాలను ఉపయోగించడం, పరిసరాలను శుభ్రం చేసుకోవడం, దోమతెరలను ఉపయోగించడం ద్వారా డెంగ్యూ వ్యాప్తిని నిరోధించవచ్చని పేర్కొంటున్నారు. దీంతో పాటు డెంగ్యూ నిరోధించడానికి, రోగనిరోధక వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడానికి కూడా చర్యలు తీసుకోవాలి. పగటిపూట పూర్తిగా చేతులను కప్పేలా దుస్తులను ధరించాలని సూచిస్తున్నారు.

ప్లేట్‌లెట్ల స్థాయిని పెంచే ఆహారపదార్థాలు

Papaya leaves

బొప్పాయి ఆకులలో అసిటోజెనిన్ అనే ప్రత్యేకమైన ఫైటోకెమికల్ ఉంటుంది, ఇది డెంగ్యూ సోకిన వ్యక్తులకు సమర్థవంతమైన నివారణగా ఉంటుంది, ఎందుకంటే ఇది ప్లేట్‌లెట్ కౌంట్‌ను వేగంగా పెంచేలా చేస్తుంది. బొప్పాయి ఆకులలో ఫ్లేవనాయిడ్లు మరియు కెరోటిన్లు వంటి అనేక సహజ మొక్కల సమ్మేళనాలు కూడా ఉన్నాయి, ఇవి యాంటీ ఇన్ఫ్లమేటరీ మరియు యాంటీఆక్సిడెంట్ లక్షణాలను కలిగి ఉంటాయి. 4-5 బొప్పాయి ఆకులను నీటిలో ఉడకబెట్టడం ద్వారా మీరు ఇంట్లోనే బొప్పాయి ఆకు రసాన్ని సులభంగా తయారు చేసుకోవచ్చు. ఉదయం, సాయంత్రం 1 కప్పు తీసుకోండి.

Wheatgrass

ఇంటర్నేషనల్ జర్నల్ ఆఫ్ యూనివర్సల్ ఫార్మసీ అండ్ లైఫ్ సైన్సెస్‌లో ప్రచురించబడిన ఒక అధ్యయనం ప్రకారం, గోధుమ గడ్డి రసం సహజంగా ప్లేట్‌లెట్ కౌంట్‌ను పెంచడంలో సహాయపడుతుంది. గరిష్ట ప్రయోజనాల కోసం మీరు ఒక కప్పు గోధుమ గడ్డి రసంలో కొంత నిమ్మరసంతో త్రాగవచ్చు.

Raisins

ఎండుద్రాక్ష కూడా ఇనుము యొక్క గొప్ప మూలం.ప్లేట్‌లెట్లలో చాలా తక్కువగా ఉన్న డెంగ్యూ రోగులకు సహాయపడుతుంది. కొన్ని ఎండుద్రాక్షలను రాత్రంతా నానబెట్టి, ఉదయం వాటిని నానబెట్టిన నీటితో కలిపి తినండి. తక్కువ హిమోగ్లోబిన్ స్థాయిలు ఉన్న రక్తహీనత ఉన్న రోగులకు కూడా ఈ పరిహారం చాలా ప్రభావవంతంగా ఉంటుంది

​Vitamin C-rich foods

విటమిన్ సి ప్లేట్‌లెట్స్ ఉత్పత్తిని పెంచడంలో శరీరానికి సహాయపడే మరొక ముఖ్యమైన పోషకం. మీరు నారింజ, ఉసిరి, నిమ్మ, బెల్ పెప్పర్లను తినవచ్చు, ఎందుకంటే ఈ పండ్లు, కూరగాయలన్నింటిలో విటమిన్ సి అధిక స్థాయిలో ఉంటుంది, ఇది డెంగ్యూ సమయంలో మీ శరీరానికి సహాయపడుతుంది.

Kiwi

కివి డెంగ్యూ సమయంలో ఎక్కువగా సిఫార్సు చేయబడిన పండు ఒకటి. ఇది పొటాషియం మరియు విటమిన్ సి యొక్క గొప్ప మూలం, ఈ రెండూ రక్తంలో ప్లేట్‌లెట్లను పెంచుతాయి. కివి ప్లేట్‌లెట్‌లను తగ్గించే చక్రాన్ని విచ్ఛిన్నం చేస్తుంది. మీ శరీరానికి మంచి శక్తిని కూడా అందిస్తుంది.

Fenugreek seeds water

మీ ప్లేట్‌లెట్ కౌంట్ ప్రమాదకరంగా తక్కువ స్థాయికి పడిపోయినట్లయితే, మీరు ఈ సహజ నివారణను ప్రయత్నించవచ్చు. 1 స్పూన్ మెంతి గింజలను (మెంతి గింజలు) ఒక గ్లాసు నీటిలో రాత్రంతా నానబెట్టండి. మరుసటి రోజు ఉదయం నీటిని వడకట్టి, కొద్దిగా వేడి చేసి త్రాగాలి. మీరు విత్తనాలను పగటిపూట కేవలం 3-4 గంటలు నానబెట్టి, దాని ప్రయోజనాలను కూడా పొందవచ్చు.

Spinach

ప్లేట్‌లెట్ కౌంట్‌ను పెంచడానికి విటమిన్ కె అధికంగా ఉండే ఆహారాలు సిఫార్సు చేయబడినందున, బచ్చలికూరను రోజూ ఏదో ఒక రూపంలో తీసుకోవడం మంచిది. విటమిన్ K కూడా గడ్డకట్టడంలో సహాయపడుతుంది మరియు కోతలు మరియు గాయాల నుండి అధిక రక్త నష్టాన్ని నివారిస్తుంది. మీరు బ్రోకలీ మరియు క్యాబేజీని కూడా తీసుకోవచ్చు, ఎందుకంటే వాటిలో కూడా మంచి మొత్తంలో విటమిన్ కె ఉంటుంది. ఈ ఆకుపచ్చ కూరగాయలలో ఫోలేట్ కూడా ఉంటుంది, ఇది ప్లేట్‌లెట్ కౌంట్ మరియు కణాల పెరుగుదలను పెంచడంలో సహాయపడుతుంది. వాటిని పచ్చిగా తినవద్దు మరియు వాటిని సూప్‌లో భాగంగా తీసుకోండి.

Beetroot

ఈ డీప్-రెడ్ కలర్ వెజిటేబుల్ ప్లేట్‌లెట్స్ యొక్క ఫ్రీ రాడికల్ డ్యామేజ్‌ను నివారించడంలో సహాయపడుతుంది, ఇది ప్లేట్‌లెట్స్ సంఖ్యను మరింత పెంచడంలో సహాయపడుతుంది. మీరు మీ ప్లేట్‌లెట్ కౌంట్‌ను త్వరగా పెంచుకోవాలనుకుంటే, ప్రతిరోజూ బీట్‌రూట్ జ్యూస్ తాగండి. మీరు మీ సలాడ్‌లు మరియు సూప్‌లకు బీట్‌రూట్‌ను కూడా జోడించవచ్చు.

Pomegranate

డెంగ్యూతో బాధపడేవారికి దానిమ్మ తప్పనిసరి, ఎందుకంటే ఇది ప్లేట్‌లెట్ కౌంట్‌ను పెంచడమే కాకుండా అది మరింత ముంచకుండా నిరోధించగలదు. దానిమ్మ గింజలు ఇనుము యొక్క శక్తితో నిండిన మూలం మాత్రమే కాకుండా యాంటీఆక్సిడెంట్లు మరియు రోగనిరోధక శక్తిని పెంచే లక్షణాలను కలిగి ఉంటాయి.